Şiir Zamanı sağlıklı günlerde hep edebî mutluluklar diler. (24/01/2021 08:04)


Duyuru

Tülin Şen Altınlı güzel yürekli meleğimiz unutmadık unutturmayacağız  [Devamı]

ATATÜRK’ÜN EDEBİYATLA İLGİLİ GÖRÜŞLERİ [Devamı]

Avrupa'nın En İyi Şiiri :Deniz İnan [Devamı]

Hoşgeldiniz

Özlü Sözler

    İnandığımız şeylerin yaptığımız şeylerden farklı olmasının mutluluğu yoktur.”
    Freya Stark

Çevrimiçi Üyeler

Yakın zamanda sitemizde 34 üye çevrimiçi oldu.
Üyeleri görebilmek için, üye girişi yapmanız gerekmektedir.

Şiir Kritiği (Analizi) - Sevda Gasimova / Ozan Senin Haberin Yok -1

 

ŞİİR KRİTİĞİ (ANALİZİ)

Ozan Senin Haberin Yok 

BÖLÜM 1

NOT: Video görüntüsü en alttadır

Bilirsen mi neler oldu, ulu ozan?
Yurt talandı, obalarım yağmalandı.
Herze-herze hürdü yağı,
Şöklü Melik, Andranik - farkı yok ki, birdi yağı.
Ulu ozan, elim başsız kaldı yaman,
Bele yazmış tale yazan.
Qara polad kılıncımın keseri yok,
Sen gördüyün layakatla er tutmağın şımdi artık eseri yok.
Hiyle kurdu itim yağı, baş eymedik,
Arka oldu her kim yağı, baş eymedik, ulun ozan.
Dış Oğuzdan hay gelmedi İç Oğuza,
Parçalandı elim, ozan,
Haçalandı dilim, ozan.
Bele yazmış Ulu Tanrı - tale yazan.
Hele deyim, dinle beni,ulu ozan:
Güvendiyim oğuz eli bir-birine asi oldu,
Bu sebebden cok erenin yası oldu,
Qaza benzer kızlar,gelinler kara geyip göy bağladı,
Ozan, senin haberin yok.
Naleleri Göye kalktı, Göy ağladı.
Qafil oldu igidlerin,
O zaman da bele idi.
Yağı yaman hiyle kurdu,
Namusu da vicdanı da hiyle idi.
Ucalardan uca yurdum dağıldı,
Ağüzlü anam, durnagözlü bacım esir oldu,
Körpelerim yesir oldu,
Ozan, senin haberin yok.
Şuşam, Zengezurum, Göyçem yağmalandı,
Daşaltım, Hocalım al kandı,
Tophanada harı bülbülüm,
Dilimde sarı bülbülüm yandı,
Ozan, senin haberin yok.
Qarşı yatan kara dağım yağılara yaylak oldu,
Şahbaz atlar oynatdığım, eylendiyim doğma düzler
Yağılara oylak oldu,
Ozan, senin haberin yok.
Esirlerin gelmez oldu, analarım gülmez oldu,
Ozanlarım dinmez oldu,
Dede Korkut dedemizi çok aradık bulamadık,
Öyutlerine sığındık, Dede Ozan,dilimizin teperi kesilmedi.

SEVDA GASİMOVA

.........................................

ŞAİRİ TANIYALIM:

 

Şairimizi kendin kaleminden okuyalım:

 

“Ben Gasımova Sevda,

 

Azerbaycanlıyım... (Soyum Türktür), İsmayıllı rayonunda (İlinde) yaşıyorum. Azerbaycan (Türk) Dili ve Edebiyat öğretmeni olarak İsmayıllı şehir 1 Saylı Lisede çalışıyorum.

 

Bakü Devlet Universitesi’nin mezunu olmuş, sonra Azerbaycan Milli Elmler Akademiyasi Nesimi adına Dilcilik İnstitutunda yüksek lisansa (dissertantura) başlamış, 2005 yılında adbilim bilimdalı üzere doktorluk yapmışım.

 

”Şamahı şairlerinin eserlerinde onomastik vahitler”,”İsmayıllım – etnolingvistik yaddaş” adlı kitaplarım ve degişik ilmi dergilerde makalelerim neşr olunmuştur.

 

Arasıra şiirler, denemeler yazıyorum.”

 

ŞİİRİN ADI: Ozan Senin Haberin Yok

 

Türkiye’de yaşayan Türkler gibi Azeriler de Oğuz olup, bu nedenle dil, örf, adet, gelenek olarak da en çok benzeştiğimiz Türk boyudur. Yazılı edebiyatımızdaki destanlarımız, destan kahramanlarımız, ozanlarımız genelde aynıdır. Oğuz Kağan Destanı, Fuzuli, Dede Korkut birer örnektir.   

 

Şiirlerin ya da nesirlerin başlığını iyi anlamak, içeriğini anlamanın hemen hemen yarısıdır bana göre. Bu bağlamda başlığı iyi incelemekte yarar var düşüncesindeyim.

 

İlk olarak “Ozan” sözcüğü üzerinde durmak istiyorum. “Ozan” nedir? Kimdir? Geleneksel Türk edebiyatındaki ve Türk geleneklerindeki yeri nedir? Bu sorulara cevap bulmak, başlığı anlamak için yeterli olacaktır.

 

“Oğuzların “Ozan” dedikleri ve halk arasında büyük bir yer ve ehemmiyetleri olan bu kişiler, toplumun yaşam biçimlerini, düşünce ve duygularını, olaylara bakış açılarını şiirleriyle dile getirmişlerdir.”

 

“Ozanlık, Anadolu'da toplumun öncüsü bir gelenek, halka mal olmuş bir kültürdür. Yaşamını halkla birlikte idame ettiren ozan, sazıyla sözüyle halkın sesidir. Toplumdaki olumlu ya da olumsuz gelişmeler, ozanın sazına, sözüne ve sesine konudur.”

 

“Ozanlarımız toplumun sorunlarını dile getirmek, olup biteni daha erken görme ve gelecek nesillere mesaj verme özellikleriyle de tanınmıştır. Halkın bağrından kopar ve temsil ettiği toplumun sorunlarını, mesajlarını sazıyla anlatırlar.”

“Tüm ozanlar halkın gönlünde buluşurlar. Türk kültürünün vazgeçilmez simgelerinden biri olma özelliğini daima korumuş ve korumaktadırlar.
Anadolu'da toplumun öncüsü olmuş bir gelenek, halka mal olmuş bir kültürdür. Ozan, sazıyla sözüyle halkın sesidir.”

Şimdi şiirin ismini toparlayıp anladıklarımızı sıralayalım…

 

Bu şiiri yazan Sayın Sevda Gasimova Azarbaycanlı bir Türk; yani bizler gibi Oğuzlardandır. Oğuzlar, dolayısıyla Azarbaycanlı Türkler tarih boyunca ozan geleneğine bağlı yaşamışlar ve ozanlık büyük önem arz etmiştir onlar için. En tanınmış ortak ozanımız Dede Korkut’un, tarih ve edebiyatımızdaki yeri altın harflerle kazınmıştır. 

 

Dede Korkut hikâyelerinde final genelde aynıdır. “Dedem Korkut geldi, boy boyladı, soy soyladı…” der ve hikâyeye son noktayı kor. Yani aynı zamanda boy boylayan, soy soylayan, isim koyan, son sözü söyleyen bir ulu kişidir.

 

Bu şiirde sözü edilen ozan, Dede Korkut gibi sözü dinlenecek, hep eksikliği hissedilen bir bilge kişidir. Öyle bir ozana çağrıdır bu başlık. “Artık yoksun! Her şey değişti ve senin olanlardan haberin yok… Gel! Milletimize seslen, manevi güç ver bize. Sana ihtiyacımız var!” haykırışıyla, bir ulus için maneviyatın, bilge kişiliğin gerekliliği, yürek sesiyle ve öz biçimde vurgulanmaktadır. Kısaca Türkler için Dede Korkut tarzında bir ozanın her daim gerekliliği belirtilmektedir.  

 

Başlık, şiirin bir tarihi anlatacağını ve milli duygulara hitap edeceğini belli etmektedir biz okuyanlara.

 

1. BÖLÜMÜN SONU

DEVAM EDECEK

 

 

 

Turgay COŞKUN | 28/12/2014

9 Yorum | 2091 okunma | 0 beğeni

Yorumlar

Yorum Yapabilmek için Üye Girişi Yapmalısınız

Turgay COŞKUN 28/12/2014 21:16

Yasemin Hanım önemsemeniz nedeniyle çok teşekkür ediyorum. Yeni konu başlıklarıyla site daha da renkli hal alacaktır. Buna eminim. Saygı ve selamlarımla...

Turgay COŞKUN 28/12/2014 21:14

Melek Hanım güzel yorumunuza çok teşekkür ederim. Belirttiğiniz gibi daha devamı var. Takibiniz ve övgünüz teşvik etti. Sağ olun... Saygılar benden... Selamlar...

Turgay COŞKUN 28/12/2014 21:08

Ramazan Efe Hocam, belirttiğiniz gibi, milletimizin ozanlık geleneğine çok ihtiyacı vardır. Örneklerini geçmişten görebiliyoruz. Çok eski tarihimize de gitmeye gerek yok... Kurtuluş Savaşı'na giden yolda ozanlarımızın önemini hep okuduk. Güzel yorumunuz için teşekkür eder saygılarımı sunarım...

Yasemin Demir 28/12/2014 21:07

Turgay Hocam Yeni başlıklar açılmıştır bile saygı selam hürmetlerimle

Turgay COŞKUN 28/12/2014 21:05

Yasemin Hanım, övgüleriniz ve bizlere bu fırsatı yaratacak site kurulumu yapmanız nedeniyle ben teşekkür ediyorum. Bazı şiirler güncelliklerini hiç kaybetmezler. "Ozan Senin Haberin Yok" da bence böyle bir şiir. Geçmiş ile yaşanılan anı sentezleyen, bir milletin yara almasının nelere mal olabileceğini irdeleyen bir şiir... Saygılar, selamlar...

Turgay COŞKUN 28/12/2014 20:55

Ramazan Bey, çalışmaya verdiğiniz değer ve önem nedeniyle yürekten teşekkür ederim. Aslında ben, sanırım bir ay kadar önce, sitede bir "Şiir Kritiği" başlığı da açılması için size telefon açacaktım; ama o anlarda sanırım unutkanlığa yenildi bu düşüncem. Şairimiz Sevda Hanım; insan yönüyle, edebi bakışıyla, olayları analiziyle çok değer verdiğim bir edebiyatçı ve öğretmendir. Sanırım 2010 yılında, Türk edebiyatı ve şiirle ilgili yazışarak uzun süre görüşmüştüm. Bu şiiri de kendisinin çok önemsediği bir şiiridir anlamı açısından. Azebaycan ve Türkiye'yi ozanlık geleneği ve edebiyata bakışta çok benzer bulmuşumdur. Ki olması da doğaldır zaten. Ben makale olarak yayımlasam da aslında makale değil tabii ki... Ancak başlık olarak en uygun yine de makaleyi buldum. Bu tür çalışma yapmak isteyen arkadaşlar için de "Anı" ve "Şiir kritiği" başlıkları açılırsa bence çok iyi olur. Tekrar teşekkür eder saygılar sunarım.

Melek Kırıcı 28/12/2014 20:12

Merhaba Turgay Bey... Şiir güzel, analizi de güzel. Hem yurt dışındaki şairi tanımış olduk, hem de şiirin detaylarına ulaşabileceğiz. İlk bölümü olduğuna göre daha şairi ve şiirin adını tanıdık. Sonraki bölümlerde şiirin analizi var galiba. Merakla bekleyeceğim. Çok güzel ve örnek bir çalışma. Kutlarım... Saygılar...

Ramazan Efe 28/12/2014 19:28

Ayrıntılı bir makale arkası gelecek türden. Şiir ve duygulara yön veren bir tip olarak algıladığımız ozanlık geleneği ne yazık ki özlenmekte ve istenmektedir. Halkın istediğini bilen ve onun dinlemesi gereken duyguları ve düşünceleri harmanlama derme derleme gerekliliği ortadadır. İlgiyle kalan bölümü ya da bölümleri okuyacağız. Sağlıcakla kalın.

Yasemin Demir 28/12/2014 13:08

Turgay hocamızın edebi yönünün kaleminden dökülen şiirleri, denemeleri, hikaye ve makaleleri ile sınırlı olmadığını görmek beni hiç şaşırtmadı .Şiiri okudum demekle altına iki satırcık yazmakla şiiri tahlil etmenin kritikten geçirmenin farkını sergilediği için öncelikle teşekkürü bir borç biliriz. Bu tamamen bilgi birikimi , duygu analizi ve şiiri satır satır imbikten geçirmek demektir ve bunu hakkıyla yaptığını da 1.bölümden bile anlayabiliyoruz.Sevda Gasimova yı sayenizde tanımış olduk seslendirme video sunumu ile de takdirlerimizi sunduk hocamıza saygımla

Radyo


Siz de Dinleyin:

Son Yorumlar

Yasemin Demir
Ön övgü ve ön yargı hastalığı
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
Sosyetik Mizah
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
Yalnızlık Kerbelası
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
SERBEST GAZEL
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
AŞK KİTABI KAÇ HECE!
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
El Ol Diyorsun
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Feride  Temel
Üşüdüm baba
Çok teşekkür ederim yorumunuz için orhan bey s...
(Feride Temel tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
Üşüdüm baba
Baba imgesine tutunarak, hiç gocundurmadan dokund...
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
Tenimi Kavuran Küle Vurgunum
Harika bir ahenk, sade bir anlatım. güzeldi, sel...
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
Çok özlüyorum..
Yalın bir anlatım, dizeleri yanyana dizsek, düz...
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
Geriye bir Baksana
Harika bir şiirdi, nicesine....
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
***MAZİ GÖNLÜMDE YARA *** S.S
Eski bir fotoğraf, nasıl da geçmişe götürüy...
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
UZAK ET SENİ SENDEN
Didaktik yönü ağır basan bir şiir. ozan koşu...
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
YAŞAMAK AH YAŞAMAK...S.S
Tema bütünlüğü, şiirin başından sonuna kad...
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
DİKKAT-DİKKAT ARANAN KİMDİR
Ahengiyle birlikte tasvirleri güzel şiir. okumay...
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Orhan Tiryakioğlu
GÖRSENE!
Sevdayı anlatan türkü gibi, yürek sorgusunu di...
(Orhan Tiryakioğlu tarafından)
Devamı
Feride  Temel
Üşüdüm baba
...
(Feride Temel tarafından)
Devamı
Ahmet  Zeytinci
Arcadium Alışveriş Merkezini Protesto Ediyorum
teşekkür ederim katkılarına ramazan bey. hak...
(Ahmet Zeytinci tarafından)
Devamı
Zekai Budak
El Ol Diyorsun
günün seçkisini ve şairesini Şİİr zamani ...
(Zekai Budak tarafından)
Devamı
Zekai Budak
Sosyetik Mizah
günün seçkisini ve yazarını Şİİr zamani ...
(Zekai Budak tarafından)
Devamı

Linkler